Phạt tới 2 triệu đồng, trừ 2 điểm GPLX nếu tự ý lắp đèn chiếu sáng phía sau xe

Tại nhiều địa phương, lực lượng Cảnh sát giao thông (CSGT) đã liên tiếp xác minh và xử phạt các trường hợp chủ xe tự ý gắn thêm đèn chiếu sáng phía sau từ nguồn tin báo trực tuyến của người đi đường.

Ngày 24/10, thông qua dữ liệu phản ánh của người dân trên ứng dụng VNeTraffic, Đội CSGT đường bộ số 3 thuộc Phòng CSGT Công an TP Hải Phòng đã triệu tập và lập biên bản một tài xế xe bán tải trú tại phường Lê Chân về hành vi điều khiển xe lắp thêm đèn phía sau.

Trước đó, vào sáng 22/10, tiếp nhận hình ảnh phản ánh qua kênh Zalo, Đội CSGT số 2 thuộc Phòng CSGT Công an tỉnh Thanh Hóa cũng xác minh và xử phạt tài xế V.Đ.T. (sinh năm 1987, trú tại xã Triệu Sơn) do điều khiển ô tô biển kiểm soát 36K-075.xx gắn thêm đèn chiếu sáng phía sau khi lưu thông trên Quốc lộ 47.

Phòng CSGT Công an tỉnh Nghệ An cũng nhiều lần triệu tập các chủ xe bán tải (như trường hợp tài xế H.B.N. gắn cụm 4 đèn LED rọi ngược phía sau) từ hình ảnh người dân gửi qua ứng dụng VNeTraffic và mạng xã hội. Tại cơ quan công an, các tài xế đều thừa nhận hành vi tự ý lắp đặt thiết bị chiếu sáng sai thiết kế của nhà sản xuất.

Lợi bất cập hại từ trào lưu độ đèn trợ sáng

Thực tế trên đường bộ hiện nay, tình trạng gắn thêm các dải đèn LED bar hoặc cụm đèn trợ sáng công suất lớn ở khu vực cản sau, thanh thể thao nắp thùng hoặc gầm sau được ghi nhận tập trung nhiều ở nhóm xe bán tải, SUV và xe tải đường dài.

Nhiều chủ xe cho rằng việc lắp thêm dải đèn cường độ cao phía sau nhằm mục đích hỗ trợ quan sát khi lùi xe vào ban đêm ở khu vực đồi núi, công trường thiếu sáng, hoặc thậm chí dùng để “đáp trả” các phương tiện đi phía sau bật đèn pha chiếu xa. Tuy nhiên, không ít trường hợp đấu nối trực tiếp cụm đèn này vào hệ thống đèn phanh, hoặc sử dụng công tắc bật tắt tùy tiện khi xe đang chạy trên quốc lộ, cao tốc.

Minh họa về ảnh hưởng của việc gắn hệ thống chiếu sáng phía sau xe sai quy định. (Video: AI)

Về yêu cầu kỹ thuật, QCVN 122:2024/BGTVT quy định đèn vị trí và đèn phanh phía sau ô tô sử dụng ánh sáng đỏ, đèn báo rẽ phía sau có ánh sáng vàng hoặc đỏ, trong khi đèn lùi sử dụng ánh sáng trắng. Đèn soi biển số phía sau cũng sử dụng ánh sáng trắng nhưng có chức năng chiếu sáng biển số.

Khi cụm đèn LED trợ sáng lắp ở đuôi xe phát ra chùm sáng trắng hoặc vàng cường độ mạnh hướng thẳng về phía sau, người điều khiển phương tiện đi cùng chiều có thể bị lóa mắt, suy giảm khả năng quan sát và nhận biết khoảng cách, chướng ngại vật. Nguy cơ này càng lớn khi xe di chuyển với tốc độ cao hoặc trong điều kiện trời tối, mưa, tầm nhìn hạn chế.

Phạt tiền, trừ điểm bằng lái và không đạt kiểm định

Theo điểm a khoản 3 Điều 13 Nghị định 168/2024/NĐ-CP, người điều khiển ô tô lắp thêm đèn phía trước, phía sau, trên nóc, dưới gầm hoặc một, cả hai bên thành xe, trừ đèn sương mù dạng rời được lắp theo quy định, bị phạt từ 1-2 triệu đồng. Theo điểm b khoản 11 và điểm a khoản 13 cùng điều, người vi phạm còn bị buộc tháo bỏ thiết bị lắp thêm không đúng quy định và bị trừ 2 điểm giấy phép lái xe.

Bên cạnh việc bị CSGT xử phạt trực tiếp hoặc xác minh, xử lý qua hình ảnh người dân gửi lên VNeTraffic hay Zalo, việc tự ý gắn thêm đèn phía sau còn có thể khiến phương tiện không đạt yêu cầu khi kiểm định.

Theo Thông tư 47/2024/TT-BGTVT và QCVN 122:2024/BGTVT, khi kiểm định, trường hợp số lượng, kiểu loại hoặc vị trí lắp đặt của hệ thống đèn không đúng tài liệu kỹ thuật bị đánh giá là khiếm khuyết, hư hỏng quan trọng (MaD). Phương tiện có lỗi MaD phải được sửa chữa để kiểm định lại.

Riêng đèn sương mù dạng rời lắp thêm được QCVN 122 quy định các điều kiện kỹ thuật riêng, trong đó có yêu cầu sử dụng 2 đèn bố trí đối xứng, ánh sáng trắng hoặc vàng, bật tắt độc lập với đèn chiếu sáng phía trước và không được lắp phía trên đèn chiếu sáng phía trước.

Như vậy, theo quy định, nếu lắp thêm LED bar hoặc đèn trợ sáng làm thay đổi số lượng, kiểu loại hay vị trí hệ thống đèn so với tài liệu kỹ thuật của xe, phương tiện sẽ bị đánh giá lỗi MaD và buộc phải tiến hành sửa chữa, khôi phục lại tình trạng ban đầu rồi mới có thể kiểm định.

Cơ quan chức năng cũng khuyến cáo, các chủ xe đang lắp đặt những thiết bị này cần chủ động tháo bỏ trước khi lưu thông để đảm bảo an toàn cho cộng đồng và tránh các chế tài xử phạt.