Alex Severinsky, một người Xôviết nhập cư vào Mỹ, đã được cấp bằng sáng chế hệ thống cung cấp năng lượng xăng-điện từ năm 1994. Toyota đã sử dụng hệ thống của ông này cho các mẫu hybrid thành công của mình như Prius mà không xin phép hoặc mua lại. Vụ việc được Alex Severinsky đưa ra tòa án nhiều lần, cuối cùng, Toyota buộc phải thỏa thuận đề bù cho ông và công ty của ông.

Vài nét về Alex Severinsky

Alex Severinsky tốt nghiệp khoa Vô tuyến điện tử, trường Đại học Kharkov tại Kharkov, Ukraine, năm 1967. 8 năm sau, ông có bằng tiến sĩ trên cùng lĩnh vực tại Viện Đo đạc chính xác trong điện tử vô tuyến và vật lý Maxcơva. 3 năm sau, ông di cư sang Mỹ, sống và làm việc tại đây. Ông thành lập công ty Paice năm 1992,viết tắt Power-Assisted Internal Combustion Engines (động cơ đốt trong hỗ trợ điện). 

Ngày 6/9/1994, Văn phòng Sáng chế và Thương hiệu Hoa Kỳ đã cấp bằng sáng chế cho Severinsky với phương pháp ứng dụng dòng điện cao áp cho động cơ lai xăng-điện. Ông đặt tên cho phương pháp và công nghệ này là "Hyperdrive." Đây là kết quả của nhiều năm nghiên cứu và làm việc của Severinsky, được coi là cơ sở để phát triển động cơ hybrid trên các dòng xe hybrid hiện đại ngày nay. 

3 năm sau khi Severinsky được trao bằng sáng chế, Toyota công bố phiên bản hybrid Prius đầu tiên. Chiếc xe này không phải là mẫu xe hybrid đầu tiên bán ra thị trường, nhưng nó đánh dấu sự khởi đầu một dòng xe hybrid thành công nhất cho tới nay. Mẫu xe Prius thế hệ 2 đã ra mắt và có doanh số khá tốt, tên chiếc xe được ngầm hiểu ngay tới “xe xanh”. 

Ngẫu nhiên hay hữu ý, công nghệ ứng dụng trên Prius lại là một phiên bản của công nghệ Severinsky. Việc này đã dẫn đến quá trình kiện tụng kéo dài 6 năm giữa Severinsky và Toyota, và đã ngã ngũ vào trung tuần tháng 7/2010, với thỏa thuận được giải quyết ngầm giữa hai bên. Các điều khoản của thỏa thuận này không được tiết lộ. 

Bản chất công nghệ của Severinsky: 

Các sáng chế của Severinsky không phải dành riêng cho xe hybrid, hay hệ thống truyền động hybrid. Xe hybrid đã ra đời trước đó khá lâu, và nguyên lý đó là không mới. Tuy nhiên, sáng chế của Severinsky tập trung vào một vấn đề có tính ứng dụng: phương pháp khiến momen xoắn sinh ra từ mô tơ điện hoàn toàn đồng nhất với momen xoắn của động cơ đốt trong. Tóm lại, công ty của ông sở hữu điều quan trọng nhất: phối hợp đồng nhất hoạt động của động cơ đốt trong và môtơ điện. 

Hay nói cách khác, việc hợp nhất vô số biến như tốc độ động cơ, tốc độ của xe, vị trí bướm ga, tải, mật độ khí….để quyết định hoạt động của động cơ xăng hay môtơ điện hay cả hai của một chiếc xe hybrid hiện đại ngày nay là dựa trên sáng chế của ông.  

Người đàn ông này đã chiến thắng tập đoàn khổng lồ Toyota như thế nào:

Ngày 8/6/2004, Paice gửi hồ sơ kiện tập đoàn Toyota tại tòa án Quận miền đông Texas về vấn đề bản quyền công nghệ hybrid. 

Năm 2005, Tòa án Quận miền Đông Texas đã phát hiện xe hybrid của Toyota vi phạm 2 điểm trong sáng chế từ năm 1994 của Công ty Công nghệ Paice. Toyota đã chống án. 

Tháng 3/2008, Toà án Tối cao Mỹ đã bác đơn kháng cáo của Toyota và phán quyết Toyota phải trả tiền tác quyền Paice. Mỗi xe hybrid được bán ra, hãng này phải trả 25 USD, tổng số tiền Paice nhận được là 4,3 triệu USD.

Tháng 9/2009 Paice yêu cầu Hải quan Mỹ ngăn chặn toàn bộ xe hybrid của Toyota nhập vào Mỹ cho đến năm 2012. Vụ kiện được chuyển lên Uỷ ban Thương mại Quốc tế Mỹ (ITC). 

19/7/2010, trong điều trần của ITC, Toyota đã dàn xếp được với Paice về vụ kiện tác quyền, nhưng các điều khỏan không được công bố. Các kiểu xe liên quan đến việc giải quyết tại phiên điều trần của ITC là Prius thế hệ 3, Camry hybrid, Lexus HS250h và Lexus RX450h. 

Chốt lại, Severinsky đã nói “Mọi người đã đánh giá được công lao phát minh của tôi và trả cho nó giá trị tương xứng Toyota là công ty dẫn đầu về công nghệ, và cuối cùng họ cũng phải tôn trọng giá trị của phát minh đó”.

 
Tổng hợp